Życiorysy

Władysław Żwański, pseudonim Błękit, Butrym, Iskra (ur. 10 lipca1896 w Widziszkach na Litwie, zm. 1 lipca 1948 w Dąbrowie-Tworkach) – podpułkownik Wojska Polskiego, oficer Narodowych Sił Zbrojnych (NSZ) i Narodowego Zjednoczenia Wojskowego (NZW). Od 4 kwietnia1946 r., do momentu śmierci pełnił funkcję ostatniego komendanta Okręgu NZW Białystok.
Uczestnik wojny polsko-bolszewickiej, w okresie dwudziestolecia międzywojennego kontynuował karierę wojskową. Od marca 1931 był dowódcą batalionu, a następnie kwatermistrzem 71 Pułku Piechoty w Zambrowie, a od września 1934 r., komendantem Powiatowej Komendy Uzupełnień w Grodzisku Mazowieckim.
Od listopada 1942 r. żołnierz Narodowych Sił Zbrojnych w powiecie Ostrów Mazowiecka. W 1944 r. zaciągnął się do LWP i został powołany na komendanta Rejonowej Komendy Uzupełnień w Ciechanowcu, prowadząc jednocześnie działalność konspiracyjną (prawdopodobnie organizował fałszywe dokumenty, w tym odroczenia od służby wojskowej dla żołnierzy NSZ i AK). W kwietniu 1945 r., po dekonspiracji, zdezerterował i nawiązał kontakt z Okręgiem NZW Białystok. Pełnił funkcję szefa Wydziału III Operacyjnego Komendy NZW Białystok, od września 1945 r. – szefa sztabu, a od kwietnia 1946 r. – komendanta Okręgu XV NZW Białystok. Pułkownik Żwański nie ujawnił się podczas amnestii wiosną 1947 r.
Władysław Żwański zginął w wyniku akcji grupy operacyjnej UB z Białegostoku, zwabiony wraz z trzema podwładnymi do wsi Dąbrowa Tworki, gdzie doszło do strzelaniny. Obecnie w miejscu śmierci pułkownika znajduje się pomnik upamiętniający poległych. Miejsce pochówku jest nieznane.

Zbigniew Żwański ps. „Noc” (ur. 12 czerwca 1923 w Łosiach Dołęgach, zm. 1977 w Sopocie) – polski żołnierz podziemia niepodległościowego, porucznik, dowódca oddziału NZW w powiecie Ostrów Mazowiecka. Syn Władysława Żwańskiego pseudonim „Błękit”. W czasie II wojny światowej był kilkakrotnie ranny. Po zakończeniu działań wojennych został zdemobilizowany i rozpoczął działalność niepodległościową. Aresztowany w sierpniu 1951, został w 1953 roku skazany przez Wojskowy Sąd Rejonowy na karę dożywotniego więzienia. Zwolniony w 1958.

No comments yet.

Add a comment